Aktualizacja: 14.08.2018 17:15
Slawkow, Polska
przewaga chmur
23.4°C, przewaga chmur
Odczuwalna 23.4
1012 hPa
62%
2.1 km/h
3mm
18:00
14.08
ico
24 °C
21:00
14.08
ico
20 °C
00:00
15.08
ico
18 °C
03:00
15.08
ico
16 °C
06:00
15.08
ico
15 °C
09:00
15.08
ico
19 °C
12:00
15.08
ico
23 °C
15:00
15.08
ico
23 °C
18:00
15.08
ico
23 °C
21:00
15.08
ico
19 °C
00:00
16.08
ico
16 °C
03:00
16.08
ico
14 °C

Youtube

Menu

Hipolit Kownacki

Poleć: Facebook Twitter Google + Wykop
Przeczytanie artykułu zajmie Ci 3 minuty

Urodził się przed 2 lipca 1761 r. w Wysocicach, w byłym powiecie miechowskim. Był synem Franciszka i Marcjanny z Piegłowskich, pochodził ze średnio zamożnej drobnej szlachty herbu Suchekomnaty.

Ojciec jego dzierżawił w latach 1760-1791 klucz sławkowski, w tym opuszczone średniowieczne zagłębie sławkowskie, gdzie również założył manufaktury: płócienną, obrusową, sukienną i kapeluszy. Kownacki ukończył naukę w Akademii Krakowskiej w półroczu zimowym w 1773/74. W roku 1780 przebywał w Paryżu przez co najmniej kilka miesięcy. Nabył wtedy pięćdziesięciosześciotomowe "Ocuvres" Woltera, które w roku 1791 ofiarował Bibliotece Jagiellońskiej.

W latach 1785 - 1790 Hipolit Kownacki prowadził w Sławkowie hutę rudy (ołowianej z domieszką srebra). Kownacki na podstawie doświadczenia z prowadzenia hut wydał w 1791 roku pracę "O starożytności kopalni kruszców, wyrabiania metallów, czyli robót górniczych w kluczu sławkowskim i całej okolicy graniczącej z Śląskiem znajdujących się ..." W opracowaniu tym Kownacki doradza mieszkańcom Sławkowa, aby działalność sławkowian nie była jednokierunkowa czyli poświęcona albo wydobywaniu rud metali albo tylko rolnictwu, lecz by prowadzili oni swe działania równolegle.

Hipolit Kownacki w roku 1792 wydał pracę "Gór związki i własności w powszechności, a gór Sławkowskich i Olkuskich własności i produkta w szczególności". Brak geologicznego wykształcenia Kownackiego w pewnej mierze zrekompensowany był dużym oczytaniem w literaturze przedmiotu, jak również doświadczeniem wyniesionym z prowadzenia hut sławkowskich. Hipolit Kownacki nie odnalazł nowych złóż rudy w Sławkowie, przez pewien czas przerabiał odpady kopalń średniowiecznych, wreszcie doszedł jednak do wniosku, iż działalność ta jest nieopłacalna i zakończył ją.

Przejawiał duże zamiłowanie do historii Polski i po zaprzestaniu działalności gospodarczej rozpoczął pracę naukową. Napisał dzieło o historii Polski od czasów rzymskich. Niestety, przejawiał bezkrytyczny stosunek do źródeł drukowanych i pisanych. W roku 1790 lub 1791 Kownacki dostał się na dwór prymasa Michała Poniatowskiego i związał swe losy z rodziną królewską, potem z rodziną Izabeli Branickiej (będąc plenipotentem księcia Józefa Poniatowskiego), a następnie Aleksandra Potockiego. Po klęsce Napoleona Kownacki przebywał w Dreźnie od początku lipca 1813 r. jako przedstawiciel Potockich do spraw związanych z ekshumacją księcia Józefa Poniatowskiego. Od roku 1814 Kownacki pracował w Bibliotece Wilanowskiej Stanisława Kostki Potockiego, porządkując rękopisy stanowiące zespół znany obecnie pod nazwą Archiwum Publiczne Potockich. Kownacki, z zamiłowania historyk, pobudzony nową pracą dużo publikował, najcenniejsze opracowania ukazały się w "Pamiętniku Warszawskim z lat 1817-1821". Prace te zapewniły Kownackiemu wybór 4 kwietnia 1821 r. na członka przybranego Towarzystwa Warszawskiego Przyjaciół Nauk.

Kownacki był pierwszym tłumaczem fragmentów kronik Galla i Długosza i pierwszym wydawcą tzw. "Kroniki węgiersko - polskiej". Lata pracy w bibliotece silnie związały Kownackiego ze Stanisławem i Aleksandrą (żoną Augusta) Potockimi. Aleksander Potocki po śmierci matki 19 marca 1831 r. odsunął siedemdziesięcioletniego Kownackiego od biblioteki. Dalej mieszkał on w Warszawie, był postacią bardzo znaną. Umarł 28 marca 1854 r. i pochowany został w Wilanowie.

Bardzo trafnie scharakteryzował postać Hipolita Kownackiego Jan Pierzchała: "Hipolit Kownacki był człowiekiem niezwykłej oryginalności. Pracami o geologii wyprzedził Stanisława Staszica. Jeszcze przed Hieronimem Łabędzkim, pierwszym uczonym autorem dziejów górnictwa w Polsce, opisał pod względem historycznym kopalnie kruszconośne w kluczu Sławkowskim".

Poleć: Facebook Twitter Google + Wykop
Drukuj Drukuj do pdf

Polecamy

 Mapa

Mapa

Rozumiem

Ten serwis internetowy wykorzystuje pliki cookies.

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies, które są zapisywane na dysku urządzenia końcowego użytkownika. Szczegółowe informacje o plikach cookies znajdziesz w "Polityce prywatności"

Zablokowanie zapisywania plików cookies na urządzeniu końcowym lub ich usunięcie możliwe jest po właściwym skonfigurowaniu ustawień przeglądarki internetowej. Niedokonanie zmian ustawień przeglądarki internetowej na ustawienia blokujące zapisywanie plików cookies jest jednoznaczne z wyrażeniem zgody na ich zapisywanie.